Campagne rond brandveiligheid in de land- en tuinbouw en updates van BeSWIC-berichten over risico’s in de sector

Op 7 november 2022 lanceerde de West-Vlaamse gouverneur Carl Decaluwé bij een landbouwer in Deerlijk de campagne “Hoe voorkom ik brand op mijn bedrijf?”.

In dit bericht vindt u meer informatie over de historiek en inhoud van de campagne. Vervolgens wordt er ook verwezen naar andere organisaties en relevante berichten op deze BeSWIC website over brand en de brandweer.

Daarnaast wordt van de gelegenheid gebruik gemaakt om te verwijzen naar enkele BeSWIC-berichten over risico’s in de land- en tuinbouw, die recent zijn bijgewerkt.

Campagne “Hoe voorkom ik brand op mijn bedrijf?”: historiek

In 2019 maakte Radio 2 bekend dat het in West-Vlaamse bedrijven (en woningen) vaker brandt dan elders. Meer informatie hierover is beschikbaar op de website van Radio 2:

Om de problematiek aan te pakken gaf gouverneur Decaluwé de opdracht om de industriebranden in de provincie diepgaand te onderzoeken. De interventieverslagen van de 117 bedrijfsbranden in 2018 en de 123 bedrijfsbranden in 2020, opgesteld door de vier West-Vlaamse hulpverleningszones (Fluvia, Midwest, Westhoek en zone 1), werden onder de loep genomen en dat leverde een aantal interessante conclusies op.

Uit de studie over industriebranden blijkt onder meer dat oververhitting, technisch defect, las- en snijwerken en een kortsluiting de meest voorkomende oorzaken zijn. De meeste bedrijfsbranden gebeuren op maandag en vrijdag en in de maanden mei, september en oktober. Land- en tuinbouw is de meest brandgevoelige sector met ongeveer 20% van de bedrijfsbranden. Ook de houtnijverheid, de afvalverwerking en recyclage zijn brandgevoelige sectoren.

Gouverneur Carl Decaluwé heeft op basis van deze vaststellingen de land- en tuinbouwsector uitgekozen voor enkele bewustmakings- en preventieacties. Eén van deze acties was de publicatie van een folder, die beschikbaar is op de website van Preventagri: Hoe voorkom ik brand op mijn bedrijf? (PDF, 8,71 MB).

De sprekers bij de aftrap van de campagne waren:

  • Carl Decaluwé, gouverneur van West-Vlaanderen
  • Robin De Sutter, Preventagri Vlaanderen
  • Jan Leenknecht, majoor brandweerzone Fluvia

Gouverneur Decaluwé kaderde het project en benadrukte het belang van correcte cijfers van alle brandweerzones, zodat dan correcte beleidsbeslissingen kunnen worden genomen. In volgend BeSWIC-artikel werd al gesproken over de rol van gouverneurs in het kader van branden en rampen: De brandweer van morgen: wetenschappelijk onderzoek en andere documenten. In dit bericht werd verwezen naar enkele openingsredes en naar andere berichten over brand en brandweer.

Robin De Sutter verwees onder andere naar de historiek en de website van Preventagri en benadrukte enkele tips uit de folder, zoals compartimentering (zeker van belang bij nieuwe gebouwen), het gebruiken van de batterijsleutel en een goed “pestcontrol”-plan. Knaagdieren kunnen namelijk kabels beschadigen en op die manier na een tijd zorgen voor kortsluiting met een brand als gevolg. In het tijdschrift Landbouw&Techniek verscheen op 26 januari 2010 een artikel over elektrische circuits op landbouwvoertuigen, waarin ook sprake was van batterijsleutels: Elektrische circuits op landbouwvoertuigen (PDF, 662 KB). Ook volgende publicatie in het Frans op de website van APSAM geeft duiding: Critères de sélection d’un coupe-batterie et directives d’achats pour le cadenassage des équipements mobiles (PDF, 635 KB).

Jan Leenknecht beklemtoonde naast de repressieve rol van de brandweer (namelijk het blussen van branden) ook de belangrijke preventieve rol. Hij riep werkgevers op om de brandweer te betrekken en advies te vragen bij aanpassingen of uitbreidingen van constructies en gebouwen. Hij gaf ook enkele cijfers rond brandoproepen via de 112-centrale voor West-Vlaanderen. Zo is er bij ongeveer 50% van de brandoproepen geen brand meer eens de brandweer ter plaatse is, of gaat het om vals alarm. Bij de resterende 50% van de brandoproepen gaat 40% van de interventies over woning- of gebouwbranden. Jan Leenknecht verwees tenslotte naar het eerste jaarboek “Leren uit branden 2020”, een initiatief van zijn brandweerzone Fluvia. Meer informatie hierover via de website van Fluvia: Leren uit branden 2020.

Dit initiatief heeft in 2021 een Fireforum award gekregen. Meer informatie hierover:

Meer informatie over de campagne is beschikbaar in volgende berichten:

Lees ook de folder, die beschikbaar is op de website van Preventagri: Hoe voorkom ik brand op mijn bedrijf? (PDF, 8,71 MB).

Dat de campagne zijn nut heeft, bewijzen volgende meer recente berichten over enkele branden in het begin van 2022 en de herfst van 2022:

Organisaties die sensibiliseren rond brandrisico’s

Er zijn ook andere organisaties die berichten over brandrisico’s in de land- en tuinbouw. Enkele voorbeelden:

In 2009 verscheen reeds de publicatie Preventie van brand in land- en tuinbouw op de website van de FOD Werkgelegenheid.

Rond stalbranden zijn in Nederland dan weer diverse berichten verschenen:

Initiatieven rond veiligheid met landbouwvoertuigen

In het kader van verkeersveiligheid met landbouwvoertuigen zijn ook volgende recente initiatieven vernoemenswaardig:

Geactualiseerde BeSWIC-berichten

Van de gelegenheid werd gebruik gemaakt om diverse BeSWIC-artikelen over de land-en tuinbouw te actualiseren. De bijgewerkte artikels geven bovenaan de datum van actualisatie weer. Het gaat over volgende artikels:

Ook enkele aanverwante berichten werd geactualiseerd:

Lijst met aanpassingen

Gebroken links van deze BeSWIC-berichten werden hersteld en nieuwe informatiebronnen toegevoegd. In sommige gevallen waren documenten niet meer publiekelijk beschikbaar. Hieronder vindt u een zeer beperkte greep uit de nieuwe documenten of gebroken links die hersteld werden:

Daarnaast werden rond besloten ruimten (niet meteen verbonden landbouwsector maar verwerkt in sommige van de hierboven vermelden berichten), ook enkele aanvullingen gedaan, zoals: