Verplichtingen van de werkgever, de hiërarchische lijn en de werknemer

Werkgever

De werkgever moet zich aan de volgende verplichtingen houden:

  • Bepalen onder welke omstandigheden er collectieve beschermingsmiddelen (CBM) en persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) moeten worden gebruikt. Hij zal hiervoor risicoanalyses moeten opmaken van het uit te voeren werk en rekening houden met de preventiehiërarchie (bv. eerst onderzoeken of men het gevaar niet kan wegwerken). Bij dat risicobeoordelingsproces wordt de interne dienst voor preventie en bescherming op het werk ingeschakeld en wordt het advies ingewonnen van het comité voor preventie en bescherming op het werk en de arbeidsgeneesheer.
  • Zich aan de wet houden. In een aantal gevallen verplicht de wet om CBM en/of PBM te gebruiken (bv. bij verwijdering van asbest).
  • De nodige beschermingsmiddelen gratis ter beschikking van de werknemers stellen.
  • Zijn werknemers voldoende informatie geven over hoe ze hun beschermingsmiddelen op een veilige manier kunnen gebruiken. In het bedrijf moeten daarom de nodige schriftelijke instructies aanwezig zijn die uitleggen hoe de CBM en PBM moeten worden gebruikt. Het zal ook vaak nodig zijn om een deel van de werknemers een passende opleiding te geven. Een lasser moet bijvoorbeeld leren hoe hij op een correcte manier zijn lasbril opzet.
  • Ervoor zorgen dat er een goed en duidelijk beleid wordt gevoerd op het vlak van beschermingsmiddelen.
    Volgende aspecten komen hierin aan bod: keuze en selectie van het geschikte beschermingsmiddel (aankoopprocedure), juist gebruik van het beschermingsmiddel binnen de organisatie (verdeling, opslag, informatieverstrekking, opleiding en sensibilisering), onderhoud, herstelling en tijdige vervanging van het beschermingsmiddel, de nodige keuringen en controles.

Hiërarchische lijn

De directe overste (bv. ploegbaas, werkplaatsverantwoordelijke, productiemanager) moet erop toezien dat de werknemer de ter beschikking gestelde beschermingsmiddelen op een correcte manier gebruikt. Hij speelt dus een controlerende rol en zal checken of iedereen de passende instructies heeft gekregen en begrepen en zich ernaar gedraagt. Hij moet ook de werknemers stimuleren om zich op het werk steeds veilig te gedragen.

Werknemer

De werknemer moet de beschermingsmiddelen gebruiken die hem ter beschikking werden gesteld, volgens de daarvoor geldende instructies. In het arbeidsreglement mogen sancties worden vastgelegd voor werknemers die weigeren om hun CBM en PBM te gebruiken.

Beschermingsmiddelen - Externe documentatie

Technisch en Wetenschappelijk Centrum voor de Belgische Textielnijverheid (Centexbel - België)

Centexbel is het Technisch en Wetenschappelijk Centrum voor de Belgische Textielnijverheid. Centexbel staat bedrijven uit de textielindustrie, dus ook producenten van persoonlijke beschermingsmiddelen(PBM), bij met het testen en de certificatie van hun producten. Het centrum doet bovendien aan onderzoek en ontwikkeling.

Brochures en publicaties over PBM en textieleigenschappen zijn beschikbaar in het Nederlands, Frans en Engels op de website van Centexbel.

Constructiv (België)

Het voormalige Nationaal Actiecomité voor Veiligheid en hygiëne in het Bouwbedrijf (NAVB) werd omgevormd tot ‘Constructiv’ en is het preventie-instituut van de bouwsector. Constructiv heeft als doelstelling om welzijn in de bouw te bevorderen.

Rapporten over veiligheid en gezondheid, zoals een dossier over persoonlijke beschermingsmiddelen in de bouwsector, zijn beschikbaar in het Nederlands en het Frans op de website van Constructiv.

Het Europees comité voor Normalisatie (CEN - EU)

CEN is het Europese Comité voor Normalisatie (Comité Européen de Normalisation), waar ook het Belgisch Bureau voor Normalisatie (NBN) deel van uitmaakt.
CEN publiceert maandelijks een lijst met de meest recente normen. Een zoekmotor waarmee men Europese normen kan opzoeken, is eveneens beschikbaar op de website van CEN (in het Engels).

Europese commissie (EU)

Op de website van de Europese Commissie staat er een lijst van de Europese normen voor PBM. Op deze website zijn bovendien andere nuttige documenten terug te vinden, zoals een praktijkgids voor werken op hoogte.

Meer informatie in het Engels op de website van de Europese commissie, in de rubriek European Commission > Growth > The European Single Market > European Standards.

European Safety Federation (ESF - Europa)

De “European Safety Federation” (ESF) is het Europees overkoepelend orgaan van nationale verenigingen van PBM-leveranciers. De federatie vervult dezelfde rol als het Belgische Febelsafe, maar dan op Europees vlak.

Meer informatie in het Engels op de website van de ESF.

Belgische Federatie van leveranciers van PBM (Febelsafe - België)

Febelsafe is de Belgische Federatie van leveranciers van PBM. De leden van Febelsafe kunnen bedrijven bijstaan in de selectie, het gebruik en onderhoud van PBM. Febelsafe engageert zich ook voor veiligheid en welzijn in het algemeen. Zo organiseert de beroepsfederatie lezingen, seminaries en beurzen over beschermingsmiddelen en veiligheid.

Meer informatie in het Nederlands en het Frans op de website van Febelsafe.

Het Britse arbeidsveiligheidsagentschap (HSE – Verenigd Koninkrijk)

Het Britse arbeidsveiligheidsagentschap “Health and Safety Executive” (HSE) stelt tal van brochures en infomateriaal over PBM ter beschikking. De website van HSE bevat voorbeelden van risicoanalyses, case studies, brochures, folders, ...

Meer informatie in het Engels op de website van HSE.

Belgisch Bureau voor Normalisatie (NBN – Belgique)

NBN is het Belgische Bureau voor Normalisatie. Via de website kunnen normen worden opgezocht en besteld. Het NBN heeft ook een bibliotheek waar normen gratis kunnen worden geraadpleegd.

Meer informatie in het Nederlands, het Engels en het Frans op de website van het NBN.

Suva (Zwitserland)

Suva is een Zwitserse ongevallenverzekeraar die regelmatig rapporten publiceert over beschermingsmiddelen. Suva stelt bovendien gratis e-learning modules ter beschikking, bv. over werken op bouwplaatsen.

Meer informatie in het Frans, het Duits, het Engels en het Italiaans op de website van Suva.

  • Persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) - Regelgeving

  • Collectieve beschermingsmiddelen (CBM) - Regelgeving

In de praktijk

  • videocursus
    videocursus
    Ergonomie

    Videocursus over ergonomie op kantoor

    Op kantoor is beeldschermwerk wijdverspreid. Langdurig werken in een belastende houding kan leiden tot musculoskeletale aandoeningen. Dat komt meestal omdat ergonomische principes niet gevolgd worden. Deze videocursus legt uit wat werknemers kunnen doen om de werkplek aan te passen en het...
  • ergoscan
    ergoscan
    Ergonomie / Musculoskeletale aandoeningen (MSA)

    Ergoscan® in uw bedrijf

    Tijdens een bezoek aan uw onderneming voert een ergonoom van Prevent observaties uit en voert hij/zij gesprekken met operators en leidinggevenden. U ontvangt feedback die u inzicht geeft in de ergonomiegerelateerde problemen op korte en lange termijn en hoe u deze kan aanpakken.
  • oira horeca
    oira horeca
    OIRA / Risicoanalyse
    Verschaffen accommodatie en maaltijden

    OiRA-tool voor horeca

    Het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU-OSHA) heeft een nieuwe OiRA-tool voor de horecasector voorgesteld. De inhoud van deze online tool voor de risicoanalyse in kleine bedrijven (hotels, restaurants en cafés) werd uitgewerkt in nauwe samenwerking met de...
  • napo
    napo
    Musculoskeletale aandoeningen (MSA)

    Inzicht in aandoeningen aan het bewegingsapparaat met Napo

    Een nieuwe online toolkit met Napo animatiefilmpjes is bedoeld om mensen bewust te maken van aandoeningen aan het bewegingsapparaat en hun advies daarover te geven. De toolkit bevat 14 verschillende activiteiten waarmee men binnen organisaties groepsgesprekken kan stimuleren met eigen personeel en...
  • Werkomgeving
    Werkomgeving
    OIRA / Risicoanalyse
    Onderwijs

    Met OiRA voor een veiliger werkomgeving op school

    De Europese sociale partners voor het onderwijs, EVO en EFEE, hebben in samenwerking met het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU-OSHA) ten behoeve van de voor- en vroegschoolse educatie en van de middelbare scholen twee onlinetools ontwikkeld voor de beoordeling van...

Nieuws en evenementen

  • eurofound.png
    03.12.2019

    Eurofound werkprogramma 2020

    De raad van bestuur van de Europese Stichting tot verbetering van de levens- en arbeidsomstandigheden (Eurofound) heeft haar ambitieus werkprogramma...
  • offline
    offline
    02.12.2019

    Op de blog: altijd bereikbaar zijn is niet gezond

    Voortdurend bereikbaar zijn is niet goed voor de gezondheid. Het verhoogt het risico op burn-out. Hoe kunnen organisaties hier rekening mee houden?...
  • Prebes
    Prebes
    18.11.2019

    Prebes Award 2020

    De vereniging voor de preventieadviseur ‘Prebes’ beloont eindwerken van de opleiding voor preventieadviseur die een bijdrage leveren tot het...