Reprotoxische stoffen

Reprotoxische stoffen kunnen ernstige en onomkeerbare effecten hebben op de reproductieve gezondheid van mannen en vrouwen.

Ze kunnen:

  • de vruchtbaarheid van vrouwelijke én mannelijke werknemers aantasten;
  • nadelige gevolgen hebben voor het nageslacht van vrouwelijke én mannelijke werknemers. De periode vóór de bevruchting, wanneer de vrouwelijke en mannelijke geslachtscellen rijpen, blijkt immers een zeer gevoelige periode voor omgevingsblootstellingen te zijn;
  • een negatieve invloed hebben op zwangere werkneemsters tijdens de eerste weken van hun zwangerschap, wanneer het embryo extra kwetsbaar blijkt voor omgevingsinvloeden.

Reprotoxische stoffen - Externe documentatie

Dossier “Reproduction” (INRS - Frankrijk)

Dit dossier bespreekt alle aspecten van blootstelling aan reprotoxische stoffen op de werkvloer.

Op de website van het ‘Institut national de recherche et de sécurité pour la prévention des accidents du travail et des maladies professionnelles’ (INRS), in het Frans: Dossier Reproduction.

Artikel op OSHwiki “Carcinogenic, mutagenic, reprotoxic (CMR) substances” (EU-OSHA)

In dit artikel op de OSHwiki online-encyclopedie van het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU OSHA) wordt ingegaan op blootstelling aan kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische stoffen op de werkvloer en de preventie ervan.

In het deel 4.2 over de reprotoxische stoffen wordt er een Frans onderzoek voorgesteld.

Op de OSHwiki website, in het Engels:

Reprotoxische stoffen - Publicaties

Production and Reproduction: Stealing the health of future generations (ETUI - 2008)

Het doel van deze brochure is het sensibiliseren over werk-gerelateerde reproductieve gevaren.

Deze brochure is beschikbaar op de website van het Europees vakbondsinstituut (European Trade Union Institute - ETUI), in de rubriek Publications > Guides:

Verslagen van de workshop “Workplace risks affecting reproduction” (EU-OSHA - 2014)

De workshop “Workplace risks affecting reproduction: from knowledge to action” werd georganiseerd door het Europees Agentschap voor veiligheid en gezondheid op het werk (EU OSHA) op 15 en 16 januari 2014 in Parijs.

De verslagen van die workshop zijn beschikbaar op de website van EU OSHA, in de rubriek Tools en publicaties > Verslagen van lezingen > Workshop ‘Workplace risks affecting reproduction’ (voortplantingsrisico's verbonden aan het werk).

Parlementaire vragen

  • 17898 en 18233 Kamer - Kankerverwekkende producten en reprotoxische risico’s waarmee werknemers in contact kunnen komen

  • 755 Kamer - De blootstelling aan bisfenol A

Reprotoxische stoffen - Regelgeving

Titel 2 betreffende de kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische agentia van boek VI van de codex over het welzijn op het werk

Voor reprotoxische stoffen is titel 2 van boek VI van de codex van toepassing.

Centraal staat de risicoanalyse, die kadert in het dynamisch risico-beheersingssysteem en aan de basis ligt van preventiemaatregelen.

Meer informatie daarover en de regelgevende tekst zijn beschikbaar op de website van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal overleg (FOD Werkgelegenheid), in de rubriek Thema’s > Welzijn op het Werk > Chemische, kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische agentia > Kankerverwekkende, mutagene en reprotoxische agentia.

Titel 5 betreffende moederschapsbescherming van boek X van de codex

Titel 5 van boek X van de codex biedt een verhoogde bescherming van zwangere werkneemsters en hun ongeboren kind tegen reprotoxische, mutagene en kankerverwekkende stoffen. Die regelgeving kan pas worden toegepast nadat de zwangerschap aan de werkgever is gemeld.

Meer informatie daarover en de regelgevende tekst zijn beschikbaar op de website van de FOD Werkgelegenheid, in de rubriek Thema’s > Welzijn op het Werk > Werkorganisatie en bijzondere werknemerscategorieën > Moederschapsbescherming.

REACH (Registratie, Evaluatie en Autorisatie van Chemische stoffen)

De REACH-verordening werd in december 2006 door het Europees Parlement goedgekeurd en is op 1 juni 2007 in werking getreden. De meeste verplichtingen namen een aanvang vanaf 1 juni 2008.

De Europese REACH verordening legt de industrie verplichtingen op om chemische stoffen:

  • te registreren;
  • het veilig gebruik ervan te beoordelen;
  • in bepaalde gevallen te laten vergunnen;
  • in bepaalde gevallen het gebruik te beperken.

CMR stoffen

In REACH wordt naar carcinogene, mutagene en reprotoxische stoffen gerefereerd als één groep: de CMR-stoffen. Net als kankerverwekkende en mutagene stoffen, kunnen ook reprotoxische stoffen worden geïdentificeerd als zeer zorgwekkende stoffen (‘substances of very high concern’ of ‘SVHC’). Deze stoffen hebben ook hetzelfde CLP gevarenpictogram. De gelijke behandeling reflecteert een gelijkaardig niveau van “zorgwekkendheid”.

Bescherming van de werknemer

Meer informatie en de reglementering over de bescherming van de werknemer in het kader van REACH zijn beschikbaar op de website van het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA), in de rubriek Chemische stoffen in ons leven > Gebruik chemische stoffen op het werk op een veilige manier.

CLP

CLP-verordening: toepassingsdata

De CLP-verordening werd in december 2008 door het Europees Parlement goedgekeurd en is op 20 januari 2009 in werking getreden. De verplichtingen dienden ten laatste op 1 december 2010 te worden toegepast voor stoffen en ten laatste op 1 juni 2015 voor mengsels.

Wat is CLP?

“CLP” staat voor ‘Classification’, ‘Labelling’ en ‘Packaging’ (indeling, etikettering en verpakking) van stoffen en mengsels. Die term wordt gebruikt om een onderscheid te maken met het mondiale Globally Harmonised System of Classification and Labelling of Chemicals (GHS), dat grotendeels gelijklopend is. De verordening voorziet in indelings-, etiketterings- en verpakkingsregels voor stoffen en mengsels. Deze verordening geeft specifieke voorschriften voor reprotoxische agentia.

Verband met REACH

Waar REACH voornamelijk een grote impact heeft op producenten en importeurs van stoffen, heeft CLP een grote impact op downstream-users, zoals formulatoren, die deze stoffen en mengsels op de markt brengen. De nieuwe CLP-indeling diende voor 3 januari 2011 ter kennis gebracht te worden bij het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA).

Nationale helpdesk

CLP voorziet, zoals REACH, dat de lidstaten nationale helpdesks instellen om de producenten, importeurs, gebruikers en overige belanghebbenden informatie te verstrekken. De Belgische nationale helpdesk werd opgericht binnen de FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu.

Waar kan men de indeling van de stoffen vinden?

Meer informatie over de indeling van stoffen is beschikbaar op de website van:

In de praktijk

  • Generieke gids
    Generieke gids
    Biologische agentia

    Generieke gids om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan

    Om de ondernemingen bij te staan bij de stapsgewijze heropbouw van de economische activiteiten hebben sociale partners van de Hoge Raad voor Preventie en Bescherming op het Werk, de Beleidscel van de Minister van Werk en experten van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal...
  • coronavirus
    coronavirus
    Biologische agentia / Risicoanalyse

    Coronavirus: checklist preventie op de werkvloer

    Een mogelijke besmetting met het coronavirus vormt op de werkvloer een arbeidsrisico waar de werkgever zijn werknemers tegen moet beschermen. Om dat risico te evalueren heeft de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg (FOD Werkgelegenheid) een checklist voor zelfcontrole...
  • napo
    napo
    Biologische agentia

    COVID-19: middelen voor de werkplek

    De COVID-19 pandemie is een van de grootste uitdagingen waarmee staten en bedrijven zijn geconfronteerd. Het overwinnen van deze uitdaging is alleen mogelijk als we samenwerken om de verspreiding van deze ziekte een halt toe te roepen en een veilige en gezonde werkomgeving te bieden aan zowel...
  • telethuiswerken
    telethuiswerken
    Musculoskeletale aandoeningen (MSA)

    Praktische tips voor telethuiswerken en gezond blijven

    Door de lockdown maatregelen vanwege de COVID-19-pandemie, zijn miljoenen Europese werknemers genoodzaakt om thuis te werken om het risico op besmetting met het virus te beperken. Lange perioden van zittend werk, gebrek aan lichaamsbeweging, werken in afzondering, vervaging van de grenzen tussen...
  • afstand bewaren
    afstand bewaren
    Biologische agentia / Risicoanalyse

    ‘Social distancing’ in de bedrijven

    De overheidsmaatregelen om de verspreiding van het coronavirus te beperken legt een cascade van maatregelen op aan bedrijven. Voor ondernemingen die de continuïteit van hun activiteiten wensen veilig te stellen, is het daarom cruciaal om de ‘social distancing’ regels voor de afstand van 1,5 meter...

Nieuws en evenementen

15.09.2017

Wettelijke regeling voor de bescherming van werknemers tegen de risico’s van reprotoxische stoffen

Reprotoxische stoffen zijn stoffen die de vruchtbaarheid van vrouwen en mannen kunnen aantasten en die het ongeboren kind kunnen beschadigen. Door...