Opvolging door de werkgever van een voorschrift voor aangepast werk

Als ik als behandelend arts ‘lichter of aangepast werk’ voorschrijf, dient de werkgever van de patiënt dat advies dan te volgen?

Neen, meestal niet, zelfs niet als u meent dat aangepast werk nodig is voor uw patiënt die door ziekte of bijwerkingen van behandeling zijn job niet volledig kan vervullen. De patiënt heeft geen "recht" op dergelijke aanpassingen.

Enkel in bepaalde omstandigheden is de werkgever wettelijk verplicht een advies omtrent werkaanpassingen te volgen:

  • Ten eerste in het kader van moederschapsbescherming.
  • Ten tweede is er voor de patiënt wel een echt recht om aangepast werk te verkrijgen als de verminderde arbeidscapaciteit als een 'handicap' wordt beschouwd. Volgens de Antidiscriminatiewet van 2007 kan de patiënt dan aan zijn werkgever vragen om redelijke aanpassingen te treffen. Een werknemer met een handicap, en bij uitbreiding elke chronisch zieke (bijv. een kankerpatiënt met langdurige beroepsmatige beperkingen), heeft recht op redelijke aanpassingen. Dit recht is evenwel niet absoluut. Het moet gaan om een 'redelijke' aanpassing, dus er wordt ook rekening gehouden met onder meer de kostprijs ervan, de financiële draagkracht van de werkgever, de organisatorische moeilijkheden die de aanpassing teweegbrengt ... Zo kan het installeren van een rolstoellift voor een grote werkgever wel en een kleinere niet haalbaar zijn. Belangrijk hierbij is de Vlaamse Ondersteuningspremie (VOP) van de VDAB, die het aantrekkelijker maakt voor werkgevers om personen met een arbeidshandicap in dienst te nemen. In Wallonië kunnen premies aangevraagd worden bij de Agence Wallonne pour l’intégration des Personnes Handicapées (AWIPH). In Brussel kunnen premies aangevraagd worden bij Phare (Personne Handicapée Autonomie Recherchée).
  • De derde uitzondering is de re-integratieprocedure (KB van 28/05/2003 betreffende het gezondheidstoezicht). Als u, als behandelend arts, uw patiënt definitief arbeidsongeschikt verklaart (d.i.  verklaren dat uw patiënt het overeengekomen werk niet langer kan uitvoeren), dan heeft uw patiënt het recht om de wettelijk voorziene re-integratieprocedure op te starten bij de arbeidsgeneesheer van zijn werkgever. Hiertoe dient hij een aangetekend schrijven te sturen naar de werkgever met de vraag naar het opstarten van de re-integratieprocedure. De arbeidsgeneesheer kan dan beslissen dat het overeengekomen werk moet worden aangepast of dat u ander werk moet worden gegeven. De werkgever kan aan deze verplichting ontsnappen als de aanpassing om technische of objectieve redenen niet mogelijk is, of omdat er geen ander werk voorhanden is, of ook omdat er 'gegronde redenen' zijn waardoor aanpassingen of ander werk redelijkerwijze niet kunnen worden vereist (bijv. financiële draagkracht werkgever). Dit laatste is vaak het geval.

Let wel: noch de Antidiscriminatiewet, noch het KB van 28/05/2003 biedt een sluitende oplossing. Het Hof van Cassatie, het hoogste gerechtshof van België, heeft reeds verscheidene keren geoordeeld dat de werkgever het recht heeft om de arbeidsovereenkomst als beëindigd te beschouwen op basis van medische overmacht (d.i. ontslag zonder opzegtermijn- of vergoeding), indien de werknemer niet langer in staat is om het overeengekomen werk uit te voeren, en dus definitief arbeidsongeschikt is. De werkgever heeft zelfs dit recht als de werknemer nog in staat is aangepast werk te verrichten! Veel lagere rechtscolleges volgen de visie van het Hof van Cassatie.

Meer informatie

Meer informatie en de regelgevende teksten zijn beschikbaar op de website van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg in de rubriek Thema's > Welzijn op het werk > Het gezondheidstoezicht op de werknemers

In de praktijk

  • Generieke gids
    Generieke gids
    Biologische agentia

    Generieke gids om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan

    Om de ondernemingen bij te staan bij de stapsgewijze heropbouw van de economische activiteiten hebben sociale partners van de Hoge Raad voor Preventie en Bescherming op het Werk, de Beleidscel van de Minister van Werk en experten van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal...
  • coronavirus
    coronavirus
    Biologische agentia / Risicoanalyse

    Coronavirus: checklist preventie op de werkvloer

    Een mogelijke besmetting met het coronavirus vormt op de werkvloer een arbeidsrisico waar de werkgever zijn werknemers tegen moet beschermen. Om dat risico te evalueren heeft de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg (FOD Werkgelegenheid) een checklist voor zelfcontrole...
  • vvibamti
    vvibamti
    Preventieadviseur

    Werkinstructie voor contact tracing van het VVIB

    VVIB, de Vereniging Voor Interne Bedrijfsartsen, heeft een werkinstructie opgesteld voor risicobeoordeling en contact tracing met betrekking tot COVID-19 positieve werknemers, om bedrijven te helpen bij het effectief beheren van COVID-19 positieve gevallen, zodat verspreiding wordt voorkomen en de...
  • napo
    napo
    Musculoskeletale aandoeningen (MSA)

    Spier- en skeletaandoeningen: hulpmiddelen voor groepsgesprekken op de werkplek

    Twee toolkits om de problematiek van aandoeningen aan het bewegingsapparaat op de werkplek aan te pakken zijn nu in meerdere talen beschikbaar en kunnen gecombineerd gebruikt worden.
  • contact tracing
    contact tracing

    Draaiboek van Co-Prev voor contact tracing

    Co-Prev, de vereniging van Externe Diensten voor Preventie en Bescherming op het werk (EDPB), heeft een draaiboek opgesteld ten behoeve van contact tracing in bedrijven en collectiviteiten.

Nieuws en evenementen

  • work covid
    work covid
    26.10.2020

    Leven en werken in tijden van Covid-19

    In het rapport "Living, working and COVID-19" worden de resultaten meegedeeld van de enquête over leven en werken in tijden van Covid-19,...
  • stoffen
    stoffen
    21.10.2020

    Europees plan voor een betere bescherming van werknemers tegen kankerverwekkende chemische stoffen

    Om werknemers beter tegen kanker te beschermen, heeft de Europese Commissie voorgesteld verder paal en perk te stellen aan hun blootstelling aan...
  • reiniging
    reiniging
    20.10.2020

    Op de blog: 2e sensibiliseringscampagne rond respect voor de huishoudhulp

    Op 14 september 2020 lanceerde het werkbaarheidsfonds voor de dienstencheques een tweede grote sensibiliseringscampagne “Niks hocus pocus! Dit is...