Zwangerschap en werk

Wat kan ik als behandelend arts doen als een zwangere patiënte op consultatie komt en zegt dat ze haar werk niet meer kan doen?

Als de werkneemster zwanger is, moet u haar adviseren om haar werkgever mondeling en schriftelijk op de hoogte te brengen. Zo vroeg mogelijk is in principe het best, omdat de teratogene risico’s het hoogst zijn tijdens het eerste trimester van de zwangerschap. Dit maakt wettelijke beschermingsmaatregelen mogelijk: bescherming tegen ontslag, verbod op overuren en op nachtwerk.

Blijkt uit de evaluatie van de werkpost van de werkneemster dat ze wordt blootgesteld aan stoffen of werkomstandigheden die risicovol zijn voor haar of voor het kind, dan zal de arbeidsgeneesheer met de werkgever overleggen om het volgende te overwegen:

  • Ofwel een tijdelijke aanpassing van de werkomstandigheden of de werkduur
  • Ofwel tijdelijk een andere functie die is afgestemd op de gezondheidstoestand van de werkneemster

Als het voor de werkgever technisch niet mogelijk is om de werkneemster aan het werk te houden zonder risico voor de zwangerschap en de foetus, zal de arbeidsgeneesheer voorstellen om haar uit de werkomgeving te halen tot aan de verwachte bevallingsdatum. Bijvoorbeeld als de werkneemster werkt in een zorginstelling en niet geïmmuniseerd is voor hepatitis B (en dit ondanks een volledig vaccinatieschema). De werkneemster krijgt dan van de ziekte- en invaliditeitsverzekering (RIZIV) een uitkering die gelijk is aan 78,237% van het geplafonneerde brutoloon. Ze moet hiervoor een formulier indienen bij haar ziekenfonds. Dit formulier krijgt ze van de arbeidsgeneesheer die ze ziet tijdens het gezondheidstoezicht dat wordt georganiseerd in het kader van de moederschapsbescherming.

Voor de hantering van zware lasten wordt preventieve werkverwijdering voorzien voor het laatste trimester van de zwangerschap, voor zover de werkgever zijn werkneemster geen andere functie kan geven waarbij geen zware lasten verhandeld moeten worden.

Als de werkomstandigheden die de patiënte heeft beschreven, volgens u een risico inhouden voor haar of voor het kind, kunt u de patiënte informeren over haar recht op een gezondheidsevaluatie bij de arbeidsgeneesheer in het kader van de moederschapsbescherming. In dat geval is de werkgever verplicht om contact op te nemen met zijn arbeidsgeneeskundige dienst om een gezondheidstoezicht te plannen.

De zwangere vrouw kan symptomen ontwikkelen die verband houden met haar zwangerschap (vermoeidheid, rugpijn, misselijkheid, ...). Deze klachten kunnen u aanzetten om de patiënte arbeidsongeschikt te verklaren. De eerste maand (voor arbeidsters de eerste veertien dagen) wordt betaald door de werkgever (gewaarborgd loon). De resterende periode wordt betaald door het ziekenfonds pro rato van 60% van het geplafonneerde brutoloon.

zwangerschap en werk

Meer informatie

Op de website van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, rubriek Publicaties > Wegwijs in werk en ouderschap

In de praktijk

  • Generieke gids
    Generieke gids
    Biologische agentia

    Generieke gids om de verspreiding van COVID-19 op het werk tegen te gaan

    Om de ondernemingen bij te staan bij de stapsgewijze heropbouw van de economische activiteiten hebben sociale partners van de Hoge Raad voor Preventie en Bescherming op het Werk, de Beleidscel van de Minister van Werk en experten van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal...
  • coronavirus
    coronavirus
    Biologische agentia / Risicoanalyse

    Coronavirus: checklist preventie op de werkvloer

    Een mogelijke besmetting met het coronavirus vormt op de werkvloer een arbeidsrisico waar de werkgever zijn werknemers tegen moet beschermen. Om dat risico te evalueren heeft de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg (FOD Werkgelegenheid) een checklist voor zelfcontrole...
  • napo
    napo
    Biologische agentia

    COVID-19: middelen voor de werkplek

    De COVID-19 pandemie is een van de grootste uitdagingen waarmee staten en bedrijven zijn geconfronteerd. Het overwinnen van deze uitdaging is alleen mogelijk als we samenwerken om de verspreiding van deze ziekte een halt toe te roepen en een veilige en gezonde werkomgeving te bieden aan zowel...
  • telethuiswerken
    telethuiswerken
    Musculoskeletale aandoeningen (MSA)

    Praktische tips voor telethuiswerken en gezond blijven

    Door de lockdown maatregelen vanwege de COVID-19-pandemie, zijn miljoenen Europese werknemers genoodzaakt om thuis te werken om het risico op besmetting met het virus te beperken. Lange perioden van zittend werk, gebrek aan lichaamsbeweging, werken in afzondering, vervaging van de grenzen tussen...
  • afstand bewaren
    afstand bewaren
    Biologische agentia / Risicoanalyse

    ‘Social distancing’ in de bedrijven

    De overheidsmaatregelen om de verspreiding van het coronavirus te beperken legt een cascade van maatregelen op aan bedrijven. Voor ondernemingen die de continuïteit van hun activiteiten wensen veilig te stellen, is het daarom cruciaal om de ‘social distancing’ regels voor de afstand van 1,5 meter...

Nieuws en evenementen

  • waterleiding
    waterleiding
    27.05.2020

    Spoel de waterleiding bij langdurige leegstand

    Een belangrijke maatregel om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan, is de werknemers zo veel mogelijk bij hen thuis telewerk te laten...
  • Kan 25
    Kan 25
    25.05.2020

    Op de blog: 25 jaar KAN

    Op 4 december 2019 vierde het Duitse instituut “Kommission Arbeitsschutz und Normung” (KAN) zijn 25-jarig bestaan. De KAN stond in voor de inclusie...
  • logo_fod_gr.jpg
    20.05.2020

    COVID-19: oproep om goede preventiepraktijken uit te wisselen

    De coronacrisis heeft onze levensstijl volledig veranderd en elk bedrijf dat zijn activiteiten kan hervatten, moet zich aanpassen om zijn werknemers...