Zwangerschap en werk

Wat kan ik als behandelend arts doen als een zwangere patiënte op consultatie komt en zegt dat ze haar werk niet meer kan doen?

Als de werkneemster zwanger is, moet u haar adviseren om haar werkgever mondeling en schriftelijk op de hoogte te brengen. Zo vroeg mogelijk is in principe het best, omdat de teratogene risico’s het hoogst zijn tijdens het eerste trimester van de zwangerschap. Dit maakt wettelijke beschermingsmaatregelen mogelijk: bescherming tegen ontslag, verbod op overuren en op nachtwerk.

Blijkt uit de evaluatie van de werkpost van de werkneemster dat ze wordt blootgesteld aan stoffen of werkomstandigheden die risicovol zijn voor haar of voor het kind, dan zal de arbeidsgeneesheer met de werkgever overleggen om het volgende te overwegen:

  • Ofwel een tijdelijke aanpassing van de werkomstandigheden of de werkduur
  • Ofwel tijdelijk een andere functie die is afgestemd op de gezondheidstoestand van de werkneemster

Als het voor de werkgever technisch niet mogelijk is om de werkneemster aan het werk te houden zonder risico voor de zwangerschap en de foetus, zal de arbeidsgeneesheer voorstellen om haar uit de werkomgeving te halen tot aan de verwachte bevallingsdatum. Bijvoorbeeld als de werkneemster werkt in een zorginstelling en niet geïmmuniseerd is voor hepatitis B (en dit ondanks een volledig vaccinatieschema). De werkneemster krijgt dan van de ziekte- en invaliditeitsverzekering (RIZIV) een uitkering die gelijk is aan 78,237% van het geplafonneerde brutoloon. Ze moet hiervoor een formulier indienen bij haar ziekenfonds. Dit formulier krijgt ze van de arbeidsgeneesheer die ze ziet tijdens het gezondheidstoezicht dat wordt georganiseerd in het kader van de moederschapsbescherming.

Voor de hantering van zware lasten wordt preventieve werkverwijdering voorzien voor het laatste trimester van de zwangerschap, voor zover de werkgever zijn werkneemster geen andere functie kan geven waarbij geen zware lasten verhandeld moeten worden.

Als de werkomstandigheden die de patiënte heeft beschreven, volgens u een risico inhouden voor haar of voor het kind, kunt u de patiënte informeren over haar recht op een gezondheidsevaluatie bij de arbeidsgeneesheer in het kader van de moederschapsbescherming. In dat geval is de werkgever verplicht om contact op te nemen met zijn arbeidsgeneeskundige dienst om een gezondheidstoezicht te plannen.

De zwangere vrouw kan symptomen ontwikkelen die verband houden met haar zwangerschap (vermoeidheid, rugpijn, misselijkheid, ...). Deze klachten kunnen u aanzetten om de patiënte arbeidsongeschikt te verklaren. De eerste maand (voor arbeidsters de eerste veertien dagen) wordt betaald door de werkgever (gewaarborgd loon). De resterende periode wordt betaald door het ziekenfonds pro rato van 60% van het geplafonneerde brutoloon.

zwangerschap en werk

Meer informatie

Op de website van de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg, rubriek Publicaties > Wegwijs in werk en ouderschap

In de praktijk

  • 2019-06-14_13_14_55-https_kulkan.live_.statik.be_files_illustraties_660x385_crop_center-center_60_.png
    Gezondheid van de werknemer

    Nieuwe website “Kanker & werk”

    Werkgevers van kleine ondernemingen hebben niet altijd een antwoord op de vraag wat ze moeten doen als een werknemer kanker krijgt. Om hen daarbij te helpen heeft de KU Leuven samen met “Kom Op Tegen Kanker” de website “Kanker & werk” opgericht.
  • 2019-06-03_16_58_38-toworksafe.jpg_1000x553.png
    toworksafe
    Arbeidsplaatsen

    Veiligheidsinstructietool “ToWorkSafe” om anderstalige werknemers veilig te laten werken

    IDEWE ontwikkelde de Safety Instruction Game “ToWorkSafe” om nieuwe werknemers een veilige start te laten nemen in een nieuwe job ondanks een eventueel taalprobleem. Het maakt als digitaal hulpmiddel deel uit van een sectorspecifiek, krachtig en visueel pakket. Aangezien werkgevers steeds vaker...
  • napo golden
    napo golden
    Arbeidsongevallen

    Napo over 7 gouden regels voor een gezonde en ongevalvrije werkplek

    In 7 korte animatiefilmpjes stellen Napo en zijn collega's op luchthartige wijze de gouden regels voor. De regels raken alle geledingen van een organisatie: van het engagement van het management tot verbetering van de werknemerskwalificaties en het investeren in mensen...
  • Seed
    Seed
    Externe dienst voor preventie en bescherming op het werk (EDPBW) / Preventieadviseur

    SEED-Connect: digitale wegwijzer naar arbeidsarts en psycholoog

    Een nieuw digitaal platform “SEED-Connect” maakt het voor iedereen mogelijk om gemakkelijk op te zoeken welke preventieadviseur-arbeidsarts of preventieadviseur psychosociale aspecten men kan contacteren bij problemen gerelateerd aan het werk.
  • telewerk
    telewerk

    Vias institute en de FOD Mobiliteit beantwoorden al uw vragen over telewerken

    Vias institute en de Federale Overheidsdienst Mobiliteit en Vervoer (FOD Mobiliteit) geven zoveel mogelijk antwoorden op uw vragen over het principe van telewerken. Daarnaast bieden ze ook een aantal praktische hulpmiddelen.

Nieuws en evenementen

  • 2019-06-14_12_48_58-nar-cnt.png
    NAR
    14.06.2019

    Subsidies voor pilootprojecten voor de primaire preventie van burn-out

    Tussen 1 juni en 31 juli 2019 kunnen werkgevers uit de privésector of paritaire comités een subsidieaanvraag indienen voor pilootprojecten rond...
  • sante.png
    12.06.2019

    Nieuwe regels voor periodiek gezondheidstoezicht

    In het Belgisch Staatsblad van 11 juni 2019 werd het koninklijk besluit van 14 mei 2019 gepubliceerd. Dat KB wijzigt de codex over het welzijn op het...
  • 2019-06-06_15_23_10-reach-reach-symbol_183x183.png
    reach
    06.06.2019

    Op de blog: veiligheid van twee op de drie chemische stoffen niet gegarandeerd

    Met de strenge regels van de REACH-verordening wilde de Europese Unie de veiligheid van chemische stoffen garanderen. Maar in twee op de drie...